Forschen un liehrn 1800 bet 1850

Johann H. v. Thünen, Begrünner vun de Agrarwissenschaft, üm 1830 Johann H. v. Thünen, Begrünner vun de Agrarwissenschaft, üm 1830

Lannesdeil Mäkelborg

Dat Forschen un de Wissenschaft finnt nu nich miehr blot in de Universitäten statt, sünnern ok in "geliehrte Gesellschaften". In den Verein för Mäkelborg‘sch Geschicht un Altertumskunn‘ gifft Friedrich Lisch wat oewer middelöller‘sch Urkunnen rut. Ernst Boll schrifft ‘ne Geschicht‘ vun Mäkelborg, de sozial utricht‘ is. 1847 grünn’t sick de Verein „Fründschaft vun de Naturgeschicht‘ in Mäkelborg“. De Maten bringen dat Forschen oewer de Planten, Dierten un de Ierdkoest vun dat Land vöran. De Latienschaulen wanneln sick üm tau Börger- orrer Realschaulen. In de Gymnasien gellen nu de prüß‘schen Vörschriften för Prüfungen.

Paedagogium Putbus 1839 Pädagogium Putbus 1839

Lannesdeil Vörpommern

Ünner de Herrschaft vun Prüßen ward de Universität tau de "Königlichen Universität Griepswold". Ernst Moritz Arndt hett 1802 denn "Versäuk œwer ein Geschicht vun de Liefeigenschaft in Pommern un Rügen" rutgäben. Dat spräkt sick dull rüm.

1804 grünnt sick in Stettin ein Liehrerseminar för Liehrer in Grundschaulen.

In Stettin leggen sei dat Akademische Gymnasium mit dat Ratslyzeum tausamen un nömen dat "Vereinigtet Königlichet Stadtgymnasium". Dat ward tau de best Schaul in de Provinz Pommern.

Vun 1824 an gifft dat de Schaulplicht för jeden.

Dat Forschen un de Wissenschaft finnt nu nich miehr blot in de Universitäten statt, sünnern ok in "geliehrte Gesellschaften".

1824 grünnen de "Frünnen un Förderlüüd vun de Kunn œwer dat Vadderland" in Stettin de Gesellschaft för Pommersch‘ Geschicht. Sei gifft de "Baltischen Studien" rut un hett Utschüsse in Griepswold un Stettin.

1836 ward in Putbus up Rügen ‘n Pädagogium mit Internat för pommersch‘ Eddel-Jungs grünnt.

vörwards